2 min czytania, opublikowany: 21.02.2026

Ile wynosi żelazna kasa w 2026 roku?

Wypiska to potoczna nazwa środków pieniężnych dla osadzonego, które mogą być przeznaczone na zakupy w kantynie (sklepie znajdującym się na terenie aresztu śledczego lub zakładu karnego). Dlaczego nie wszystkie środki wpłacone na wypiskę trafiają do osadzonego? Czym jest żelazna kasa i ile wynosi w roku 2026?

"Żelazna kasa" to potoczne określenie konta depozytowego.
Z każdej wpłaty dokonywanej na rzecz osadzonego, jednostka penitencjarna potrąca część pieniędzy i gromadzi je na wspomnianym koncie depozytowym. Pieniądze te, wraz z odsetkami, zwracane są osadzonemu w momencie opuszczenia jednostki penitencjarnej (wyjścia na wolność).

Wysokość "żelaznej kasy" określa Kodeks Karny Wykonawczy w Art. 126 [Gromadzenie środków na przejazd i utrzymanie zwolnionego skazanego] do kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę.

W 2026 roku minimalne wynagrodzenie wynosi 4806,00 i to jest wysokość tzw. "pełnej żelaznej kasy" dla osadzonego przebywającego w zakładzie karnym. Wysokość "pełnej żelaznej kasy" dla osoby tymczasowo aresztowanej, przebywającej w areszcie śledczym wynosi 2403,00 zł.

Potrąceń na "żelazną kasę" dokonuje się z wpłat na tzw. konto "wypiskowe". Wysokość potrąceń uzależniona jest od kwoty przekazu, przy czym każdorazowo ograniczona jest do wysokości 8% minimalnej krajowej (w bieżącym roku do kwoty 384,48 zł). Jeśli osadzony podlega egzekucji komorniczej, wolne od zajęć komorniczych pozostaje 20% minimalnej krajowej (961,20 zł w 2026 roku).

Biorąc pod uwagę powyższe, jedna większa wpłata na wypiskę jest lepszym rozwiązaniem niż kilka mniejszych wpłat. Z trzech przekazów pieniężnych po 500,00 zł na "żelazną kasę" zostanie potrącone 3 x 250,00 zł, podczas gdy jeden przekaz na 1500,00 zł to potrącenie w wysokości 384,48 zł.